Haritaya Dön
Bu Çalışma Hakkında

O Gece Türkiye

Bir gecenin haritası. Bir milletin hafızası. 81 ilin sessiz tanıklığı, 252 ismin gür sesi.

15 Temmuz 2016. Türkiye Cumhuriyeti tarihinde halkın, askerî bir darbe girişimini doğrudan, kendi bedeniyle durdurduğu ilk gecedir. O gece İstanbul'da Boğaziçi ile Fatih Sultan Mehmet köprüleri kapatıldı; Ankara'da Türkiye Büyük Millet Meclisi havadan bombalandı; Marmaris'te bir otele suikast timi indirildi. Cumhurbaşkanlığı Külliyesi'nin girişinde 29 sivil hayatını kaybetti. Polis Özel Harekât Binası'nda 51 polis aynı anda şehit oldu — gece boyunca yaşanan tek noktadaki en ağır kayıp. Astsubay Ömer Halisdemir, Özel Kuvvetler Komutanlığı'na sızan darbeci generali etkisiz hâle getirip kendi de şehit oldu.

Ama tek bir gerçek vardı: O gece, 81 ilin meydanları doldu. Adana Demokrasi Meydanı'ndan Bitlis Tatvan'a, Şanlıurfa Garnizonu'ndan Trabzon Atatürk Alanı'na, Kars 14. Mekanize Tugay'ından Konya'nın 3. Ana Jet Üssü kapısına — bir millet hep birden, aynı anda ayağa kalktı.

Bu çalışma, o gecenin coğrafyasını yeniden inşa eder. Sıradan bir hatıra sitesi değildir; 3 boyutlu Türkiye haritası üzerinden, tıklanabilir illerle, fotoğraflı şehit profilleriyle, 146 maddelik resmî kronoloji ve atıflı belgesel arşiviyle bütüncül bir dijital anma çalışmasıdır.


Konsept

15 Temmuz coğrafi olarak çok dağılmış bir olaydı — Ankara'da Meclis, İstanbul'da köprü, Marmaris'te Erdoğan, Konya'da F-16'lar, Diyarbakır'da hava komutası. Düz bir liste yerine harita = mekânsal hafıza ilkesini benimsedik. Tıkladığın il sana o gecesinde ne yaşandığını anlatır; o ilden hangi şehitlerin verildiğini, ya da o ilde başka illerden kimlerin şehit düştüğünü gösterir.

Bayrak, Türkiye siluetinin tam içine basılır — coğrafyanın üzerine tatuajlanmış bir kimlik gibi. Tankların önüne yatan halkın yarattığı “sivil-demokratik direniş” konseptinin görsel karşılığı budur: vatan ve millet ayrı kavramlar değil, aynı bedendir.


İçerik kapsamı

  • 252 şehit profili — isim, doğum-şehadet tarihi, yaş, meslek, doğum yeri (ilçe + il), şehadet yeri (mekân + şehir), kabir bilgisi, mensubu olduğu kurum, mezun olduğu okul, medeni hâli, çocuk sayısı, biyografik öykü. Her birinin resmî arşivden çekilmiş orijinal fotoğrafı.
  • 146 dakika dakika olay — 15 Temmuz 14:45'te MİT'e gelen ilk istihbarattan 16 Temmuz sabahına kadar olan kronoloji. Her olayın saati, yeri, açıklaması; mümkün olduğunda fotoğrafı.
  • 81 il — 3 boyutlu interaktif harita üzerinde her birine tıklanabilir. 8 ana şehir için detaylı zaman çizelgesi (Ankara, İstanbul, Muğla, Konya, Malatya, Diyarbakır, İzmir, Adana); 9 destek şehir için olay özeti; geri kalanı için demokrasi nöbeti anlatımı.
  • 14 belgesel ve anlatım — Cumhurbaşkanlığı, AK Parti, TRT Haber, TRT World, CNN Türk, NTV, A Haber, Haber Global, Sözcü, Yeni Şafak, BBC Türkçe, Odatv ve 140journos yapımları.
  • 22 sosyal medya tweeti — 15-16 Temmuz 01:48-01:51 (TR) arasında atılmış gerçek tweet'ler; devlet kanalları, gazete hesapları, AKP il örgütleri ve sıradan vatandaşlardan.
  • Bilanço — resmî rakamla 251 şehit, 2.193+ gazi (şehitlerin büyük çoğunluğu sivil; aralarında polis ve askerler de var); 8.651 darbeci asker, 35 uçak (24'ü savaş uçağı), 74'ü tank olmak üzere 246 zırhlı araç; hukuki sonuçlar (125.678 ihraç, 1.634 ağırlaştırılmış müebbet, 14 milyar dolar zarar).

Kaynaklar

Bu çalışmadaki her tarih, saat, isim ve sayı dört resmî/akademik kaynaktan doğrulanmıştır:

  1. 15 Temmuz Dijital Arşivi (15temmuz.gov.tr) — T.C. Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı'nın resmî web arşivi. Şehit profilleri, biyografiler, fotoğraflar, kronoloji.
  2. 15 Temmuz Broşürü — T.C. Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı resmî yayını (PDF, 28 sayfa). 251 şehit / 2.193 gazi rakamı, arsenal dökümü, hukuki dayanak.
  3. 15 Temmuz Sonrası Türkiye — SETA Yayınları (2024, 26 sayfa). Akademisyenlerin çok yazarlı değerlendirmesi: hukuk, siyaset, dış politika, güvenlik.
  4. Milletin Zaferi — SETA Yayınları (2016, 14 sayfa). 15 Temmuz gecesi ve sonrasının fotoğraflı anlatımı.

Tam kaynakça ve PDF indirme linkleri için ana sayfa'daki Kaynaklar panelinden veya ayak başlığındaki Kaynaklar linklerinden ulaşılabilir.


Teknik altyapı

Self-contained, telif temiz, atıflı. Hiçbir runtime API çağrısı yapmaz — tüm fotoğraflar, biyografiler ve videolar üretim sırasında indirilip lokal olarak sunulur.

Frontend
  • · Next.js 16 (App Router)
  • · React 19
  • · TypeScript
  • · Tailwind CSS
3D Harita
  • · React Three Fiber
  • · Three.js
  • · d3-geo (Lambert Konik)
  • · Custom GLSL shader (bayrak basımı)
Veri & İçerik
  • · 252 şehit profili (JSON)
  • · 146 olay (JSON)
  • · 114 MB lokal fotoğraf
  • · 13 video referansı
Animasyon
  • · Framer Motion
  • · Bloom + Vignette post-processing
  • · Custom particle systems
  • · GLSL star field

Hukuki not

Bu çalışma, T.C. Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı tarafından düzenlenen Millî Hafıza Proje Çağrısı kapsamında, dijital içerik / web tasarımı kategorisinde hazırlanmıştır. Tüm fotoğraflar, biyografi metinleri ve video gömleri orijinal kaynaklardan atıflı şekilde kullanılmıştır; ticari amaç güdülmez, eğitsel ve anma amaçlıdır.

Yarışmaya verilen yanıt olarak özgün anlatım, özgün görselleştirme ve özgün entegrasyon sunulur. Olgular (isim, tarih, sayı) telif kapsamı dışındadır; ifade (metin, kompozisyon, kod) tamamen bu projeye aittir.


Geliştirici notu

Bu çalışma, Cumhuriyetin kuruluş değerlerine ve Mustafa Kemal Atatürk'ün “Egemenlik kayıtsız şartsız milletindir” ilkesine bağlı bir geliştirici tarafından, hiçbir kurumsal bağlılık olmadan, gönüllü olarak hazırlanmıştır.

15 Temmuz gecesi tankların önüne yatan halkın tavrı, Cumhuriyetin kurucusunun yüz yıl önce işaret ettiği “millet iradesi” kavramının pratiğe dökülmüş hâliydi. Bu site, o irade ile, Cumhuriyetin onuruyla ve şehitlerimizin hatırasına saygıyla inşa edilmiştir.

Çalışma açık kaynaklı geliştirilmiş; tüm veri kaynakları atıflı, tüm fotoğraflar lisans bilgileriyle birlikte gösterilmiştir. Akademik ve eğitsel kullanım için açıktır.

Tasarım & Geliştirme
Egemen KEYDAL

Atatürkçü · Cumhuriyetin değerleriyle


“Egemenlik kayıtsız şartsız milletindir.”

Mustafa Kemal Atatürk

251 şehit, 2.193+ gazi.

Bir gecenin haritası — bir milletin hafızası.

Unutmadık · Unutturmayacağız